Een onvoldoende rapport kan voelen als een eindsignaal. Maar in werkelijkheid is het vaak een alarmsignaal 🚨. En alarm betekent: nu in actie komen.
Gisteren vertelde een mentor mij: “Vorige week heb ik alle ouders gebeld en uitgenodigd voor een gesprek op school. Bijna al mijn leerlingen hebben wel de capaciteiten, maar het ontbreekt hen aan organisatorische vaardigheden om de toetsen en toetsweken goed voor te bereiden.”
En ouders? Die willen vaak heel graag helpen — maar weten simpelweg niet hoe.
Dit is het precies het moment waarop mentoren het verschil kunnen maken met 8 concrete tips:
Ook leerlingen met een onvoldoende rapport? Met duidelijke structuur, realistische plannen en samenwerking tussen school en ouders kunnen veel leerlingen hun cijfers nog herstellen.
Wat zegt de wetenschap?
🧠 De inzichten over het adolescentenbrein maken één ding duidelijk: Middelbare scholieren hebben sturing, structuur en inspiratie nodig. Leerlingen zijn in de zin afhankelijk van volwassenen.
🏫 Leuk gezegd maar: “Wat kan ik concreet doen als leerlingen nú op zittenblijven staan?”
Hier komen wetenschap 🧠 en praktijk 🏫 samen. Onderstaande 8 tips resulteren in een aanpak die onderbouwd én uitvoerbaar is.
8 concrete tips voor mentoren
1. Breng de situatie helder in kaart
Ga samen met de leerling zitten en bekijk:
- alle gemiddelde cijfers
- de overgangsnormen
Bereken samen of bevordering nog haalbaar is. Twijfel je? Betrek dan de afdelingsleider. Is overgaan nog realistisch? Mooi, er is nog hoop, op naar de overige zeven tips!
2. Check de enen in het cijferprogramma
In veel gevallen staan enen voor niet ingeleverde:
- werkstukken
- verslagen
- praktische opdrachten
Laat leerlingen samen met jou de betreffende docenten mailen: “Is er nog een mogelijkheid om dit werk alsnog in te leveren?” Soms kunnen leerlingen meer punten terughalen dan ze denken.
3. Maak huiswerk weer belangrijk
Veel leerlingen werken pas wanneer er een toets aankomt. Maar leren werkt anders:
- In de les krijg je uitleg
- Begrip ontstaat door oefenen
- En dat oefenen heet: huiswerk.
Stimuleer leerlingen om:
- huiswerk structureel te maken
- samen te leren (bijv. in de mediatheek of bibliotheek)
Samen leren werkt vaak verrassend goed.
4. Werk aan zelfvertrouwen 💪
Veel leerlingen geloven: “Ik ben gewoon slecht in dit vak.”
Maar leren werkt anders. Het brein werkt als een spier:
- hoe meer je traint
- hoe sterker het wordt
Vertel leerlingen dat fouten maken onderdeel is van leren. Dat haalt vaak veel druk en frustratie weg. Dit filmpje verduidelijkt hoe het werkt.
5. Help écht met plannen
Veel mentoren zeggen: “Je moet beter plannen.” Maar plannen is moeilijk — ook voor volwassenen. Help leerlingen daarom concreet met:
En vergeet de praktische opdrachten, verslagen en presentaties niet. Overschat je leerlingen niet, leerlingen vinden plannen moeilijk en dat is het ook!
Een goede reality check: Probeer zelf eens uit te zoeken wat er voor alle vakken geleerd moet worden in de volgende toetsweek. Meestal zie je dan pas hoe ingewikkeld het eigenlijk is voor leerlingen.
6. Kijk kritisch naar bijbaantjes 💼
Een bijbaan is op zich geen probleem. Maar de omvang ervan kan dat wel zijn. Bespreek samen de balans tussen:
- school
- werk
- sport
- ontspanning
Soms kan een paar uur minder werken net het verschil maken tussen blijven zitten of overgaan.
7. Betrek ouders als bondgenoten
Veel ouders willen helpen, maar weten niet hoe. Bespreek in een ouder, leerling en mentor gesprek concrete rollen, bijvoorbeeld:
- rustige leerplek organiseren
- meekijken naar de planning
- bespreken hoe zij hun kind kunnen stimuleren tot huiswerk en de planning
- overhoren waar mogelijk
- motiveren bij tegenslag
Wanneer school en ouders samenwerken, stijgt de kans op succes enorm.
8. Blijf in gesprek met leerlingen
Sommige leerlingen:
- vermijden hulp
- trekken zich terug
- of doen alsof het ze niets kan schelen
Vaak zit daar faalangst of frustratie achter.
Blijf daarom:
- nieuwsgierig
- betrokken
- positief
Een mentor die blijft geloven in een leerling, kan een enorme impact hebben. Leerlingen zijn in die zin afhankelijk van jou als mentor!
Meer weten over het brein, huiswerk en leren? Je mentorleerlingen écht begeleiden naar effectief leren, zelfstandigheid én goede cijfers?
Boek een training Mentoraat met Resultaat. Want daarmee:
- til je het onderwijs naar een hoger niveau
- scoren leerlingen beter
- en ervaren leerlingen en docenten minder stress
In deze praktische training begeleid ik mentoren en docenten in 5 stappen naar een effectief en efficiënt mentoraat. Samen maken we een jaarplanner voor mentoren met een doorlopende leerlijn van de brugklas tot en met de examenklas. Dit is inclusief filmmateriaal, blogs en praktisch bruikbaar studiemateriaal. Schoolleiding en ouders worden ook bij het mentoraat betrokken.
Graag kom ik naar je school om samen te kijken wat ik voor jullie kan betekenen. Want een goed mentoraat dat duidelijkheid biedt aan leerlingen, ouders, mentoren en schoolleiding is een onderwijsinterventie die wél werkt. Neem gerust contact met mij op.
Een goed mentoraat borgt het welzijn en de resultaten van leerlingen én docenten!
Ik zit op het erasmiaans gymnasium en het gaat echt niet goed met mijn cijfer. De derde periode is al begonnen en ik sta 8 onvoldoendes. En ik word gek van iedereen om me een die aan het zeggen is dat ik me best niet doen dat ik geen inzet toen of dat ik alleen onvoldoendes haal zodat ik bij me vriendinnen op school kan gaan,die op een andere school zitten.Wat dus me helemaal boos maakt en gek maakt ik kan er niet tegen, elke keer dat ik een toets denk ik heletijd als ik deze toets verknal zegt iedereen weer je dat ik niet leer en me best niet doe wat ik dus wel doe maar niemand ziet het. Soms wil wens ik gwn dat ik helemaal geen vwo gymnasium had soms wil ik gwn kader hebben. Ik voel me ook niet echt thuis op me school de enige reden dat ik zin heb op me school te blijven is door me vrienden die ik erop heb. Ik voel me soms gwn niet thuis daar. Ik weet ook al als ik naar havo gaat dat iedereen in me familie helemaal gek gaan worden en ga zeggen dat ik niet leer en me best niet doe dan het me helemaal niet boeit. Want dus helemaal niet waar is maar soms kan ik gwn niet meer dan wil ik gwn alles er uit schreeuwen en gwn een breakdown hebben. En gwn iemand hebben die effe tegen me zegt dat ik het wel kan wil gwn dat iemand in me gelooft.
Hi meisje van het Erasmiaans Gymnasium. Ik denk dat ik je kan helpen en zou dat ook graag willen! Mail mij even je 06 via de contactpagina op deze site, okay? Weten je ouders van je situatie?
Vorig jaar gaf ik bij jou op school een lezing aan alle ouders, waren die van jou daar ook? Dan kennen ze mij namelijk al en dat legt sneller contact.
groet Ankie
heey ik wil van havo 2 naar vwo 3 maar ik ben bang dat ik het in de derde helemaal ga verpesten want ik moet VWO halen want ik wil later richting de zorg . Is VWO heel veel anders dan HAVO en he k tips?
groetjes,
Ha Stresskip, als het je lukt om van havo 2 naar vwo 3 over te stappen, lukt vwo 3 ook wel hoor! Tips: lees mijn blog, boek en e-book. Als je je echt grondig wil verdiepen in effectief en efficiënt leren + inzicht krijgen, kijk dan ook eens bij mijn 10 online filmpjes. Voor de prijs van één maand huiswerkbegeleiding krijg jij 10 korte filmpjes + 7 praktische downloads in PDF en Word + mijn boek Meer leren in minder tijd. Succes!
hoii ik wil heel graag de havo doen maar ik sta maar 3 voldoendes en ik zit in klas 2 dus de BESLISENDE klas en ik ben bang voor de mavo vooral omdat ik weet dat ik de havo kan maar ik snap gewoon niet hoe want ik leer heel veel en ik spreek bijna nooit af met vriendinnen omdat ik me wil concentreren met school maar het lukt maar niet. iemand tips?
hallo Anoniempje,
vraag iemand die je vertrouwt om hulp en ga dan met stap 1, 4, 5, 6 en 7 die in dit blog beschreven staan aan de slag. Succes!
Hoi. Ik heb mijn vmbo TL gehaalt en zit nu op Havo 4 ik heb 4 onvoldoendes op mijn eerste rapport ik maak me zorgen of ik het wel zal halen ik ben er van geschrokken omdat gewend was goede cijfers op TL ik weet nou niet of het een verstandige keuze was maar ik wou heel graag naar de Havo.
Ha Risti, in jouw geval zou ik snel contact opnemen met je mentor of een vertrouwenspersoon op school. Die kan je hoogst waarschijnlijk tips geven over de verschillen in leren op het vmbo en de havo. Succes!
Hoi,
Ik heb laatst toetsweek gehad en heb hier meerdere onvoldoendes gehaald (Havo 5, periode B)! Ik heb hier afgelopen week gesprek over gehad met mijn mentor, ondanks dat ik er toch nog best goed voor sta, maar nog wel één periode te gaan heb! Ik sta twee vakken net geen 6, maar net een 5 en bij één vak sta ik 5,5! Nu vroeg mijn mentor hoe ze me evt kan helpen! Ik zou dit wel willen, maar weet zelf eigenlijk niet goed hoe en wat ik dan zou moeten vragen! Tips?!
De meeste baat heb je op dit moment bij toetsbesprekingen. Dan hoor je waar het fout (en goed!) gaat tijdens je toetsen. Zo leer je ook waar een antwoord aan moet voldoen voordat een docent er punten aan toe kan kennen. Verder adviseer ik je vier weken voor de toetsweek een start te maken met een planning. De planner kan dan drie weken voor de toetsweek starten. Misschien kan je mentor je daar bij helpen? Succes!
IK ben af van bassischool en ik ben mavo 1. Dat wil ik helemaal niet ik wil naar vwo gaan maar ik weet niet hoe! IK wil een advocaat worden dat zou leuk zijn. Wat is het beste manier om te gaan naar vwo?
Hoi Katya,
lekker je best doen volgend jaar en gelijk je ambities bespreken met je nieuwe mentor. Die weet namelijk aan welke eisen je cijfers moeten voldoen om over te kunnen stappen. Heel veel succes
Ik sta 5 tekort en ik wil over hoe moet dat
Hi Anoniem,
lees bovenstaande blog goed door en ga daar mee aan de slag. Good luck!
waow mijn school dacht vorig jaar dat ik ff 2 niveaus omhoog kon dus ik had al een rotjaar omdat ik op een veel te hoog niveau zat en in de LAATSTE week van school haal ik een onvoldoende en nu blijf ik zitten :’)